Beleggen, een zero-sum game?

Is beleggen een zero-sum game, of niet? Deze vraag gaat al een lange tijd de ronde, en wordt door verschillende partijen bevestigd of ontkracht.

Wat is eigenlijk een zero-sum game?

Een zero-sum game is een situatie met twee of meer “spelers”, waarbij er winnaars en verliezers zijn, het totaal aantal punten die de winnaars krijgen is gelijk aan het totaal aantal punten verloren door de verliezers.

Een voorbeeld van een zero-sum game is poker. In poker zit je met een aantal spelers rond de tafel. Er gaat zoveel geld rond als er door de spelers in zijn geheel wordt ingebracht. Voor iedere euro die er gewonnen wordt is er ook iemand (of meerdere een deel) die dezelfde dezelfde dollar heeft verloren. Dit kan je toepassen op elke hand die wordt gespeeld. Bij elke hand is er een winnaar en is er een verliezer. Maar in totaal is het geld op de tafel hetzelfde geld, en dus evenveel als voor het spel, het is gewoon van eigenaar veranderd. Dit geldt niet alleen voor elke gespeelde hand, maar ook voor een hele avond, op het einde van de avond is het totale ingebrachte geld hetzelfde gebleven, het is alleen van de ene zijn broekzak in dat van de andere verdwenen.

Is de beurs een zero-sum game?

Een pokerspel vertoont veel eigenschappen van “spelen” op de beurs.  Een eigenschap die ze beide delen, en ook één van een zero-sum game is dat het eindresultaat datgene is wat telt. Je mag tientallen fantastische winsten boeken, als je op het laatste alles inzet en verliest is je resultaat 0. Of andersom je mag tientallen kleine verliezen lijden, als je in één keer tien keer zoveel wint dan je daarvoor bent verloren, ben je nog steeds gewonnen.

De argumenten die worden gebruikt om te ontkrachten dat beleggen een zero-sum game is zijn de volgende:

  • Door te investeren vergroten we de totale rijkdom van de economie.
  • De totale marktkapitalisatie stijgt.
  • De Beurs creëert rijkdom. Door de concurrentie verbeteren bedrijven hun competitiviteit en maken ze nieuwe producten die onze levens kunnen verbeteren.

De eerste twee argumenten kan je gelijkschakelen. De totale marktkapitalisatie stijgt omdat er meer wordt geïnvesteerd in de markt.
Of de marktkapitalisatie nu stijgt of daalt is niet relevant met het feit of het een zero-sum game is of niet.

Om even terug naar poker te gaan.
Je zit met 5 rond de tafel en start elk met € 100. Het totale bedrag op de tafel is dus € 500.
Na enkele uren spelen is geld al stevig van hand gewisseld en heeft speler A € 280, B € 60, C € 80, en spelers D & E hebben elk € 40.

Het totaal is gelijk gebleven namelijk € 500. Speler C vindt het goed geweest en vertrekt, in zijn plaats komt een nieuwe speler (F) die opnieuw € 100 bij zich heeft.

Het totaal van de tafel is gestegen tot € 520, echter hetgeen speler A heeft gewonnen heeft hij nog steeds verkregen van de spelers B,C,D en E, ongeacht dat C weg is en F zijn plaats heeft ingenomen.

Het derde argument kan ook weerlegd worden. Er is geen enkele Euro die men uit de beurs kan halen die er niet eerst door een andere belegger is ingestoken. De bedrijven die op de beurs noteren kunnen in waarde toenemen. De prijs op de beurs daarentegen wordt niet bepaald door de waarde, maar enkel door wat iemand wilt betalen. Het enige dat dus plaats vindt is het verschuiven van geld van de ene belegger naar de andere.

Verder wil ik er ook nog even op wijzen dat er bedrijven zijn die sterk in waarde groeien, hun aandeelhouders zijn de winnaars, maar er zijn er ook voldoende die failliet gaan, de beleggers die deze bedrijven hebben zijn de verliezers.

Ook het nieuw noteren van bedrijven op de beurs (IPO) brengt geen meerwaarde. Het spel wordt enkel vergroot. Weer terug naar poker. Elk bedrijf is een tafel in de grote zaal (beurs). Een tafel meer vergroot de totale waarde, maar verandert het spel niet. Daar tegenover staan de bedrijven die van de beurs worden gehaald, zij het door faillissementen, overnames of een private speler die het bedrijf van de beurs haalt. Er verdwijnt een tafel, en met de tafel spelers, en dus een deel van de totale geldwaarde. Het spel is echter nog steeds hetzelfde.

Maar één winnaar

De beurs en beleggen is wel degelijk een zero-sum game. Elke Euro die uit de beurs wordt gehaald is afkomstig van een andere belegger.

Soms voelt het aan of beide beleggers de winnaars zijn. De verkoper voelt zich een winnaar omdat hij een aandeel verkoopt met 30% winst, de koper voelt zich een winnaar omdat hij een aandeel koopt waarvan hij denkt dat het 30% meer waard is dan wat hij ervoor betaald.

Het bedrijf heeft vandaag een bepaalde waarde, en het is die waarde die bepaalt wie de eigenlijke winnaar en verliezer is. De verkoper is de winnaar wanneer de waarde van het aandeel lager is dan de prijs die hij heeft gekregen. Andersom is de koper de winnaar wanneer het aandeel meer waard is dan wat hij ervoor heeft betaald. Slechts één van beiden is in deze hand de winnaar ongeacht of hij reeds winst heeft op zijn investering of niet.

Er is eigenlijk maar één winnaar die zeker is dat hij wint. En dat is diegene die het spel organiseert. In poker is dat het casino die voor elk spel commissie vraagt. Op de beurs zijn dat de makelaars die transactiekosten aanrekenen ( of eigenlijk zijn er twee winnaars, de overheid die de taksen incasseert wint ook). Ze onttrekken geld uit het spel.

Ben ik de winnaar of de verliezer in deze transactie?

Ongeacht of je mij volgt in mijn redenering dat de beurs een zero-sum game is, of dat je van het tegendeel bent overtuigd, is bovenstaande wel een leuke vraag om jezelf te stellen wanneer je koopt of verkoopt op de beurs.

Om te handelen moet je met minstens twee partijen zijn. Het kan geen kwaad even stil te staan bij de vraag, “Ben ik de winnaar of de verliezer als ik nu op de bevestigen knop druk”. Slechts één van beide partijen heeft gelijk over de waarde van het aandeel, ofwel jij ofwel de tegenpartij. (Verkopen van aandelen kan echter ook redenen hebben die buiten het spel vallen, zoals dringende medische kosten, de aankoop van een huis,… )

Denk goed na en doe je huiswerk voor je handelt, want niemand wil graag de verliezer zijn!

Wat is de waarde van een aankoopadvies?

In “De Tijd” van 26 maart las ik een artikel van Ilse de Wit waarin zij op zoek ging naar 10 aandelen van de Brusselse beurs die we beter zouden verkopen. De mening werd gevraagd van enkele beurshuizen, vermogensbeheerders, beleggingsbladen en private bankers. Maar liefst 8 van de 20 wensten niet mee te werken. 4 deden dit enkel anoniem.

Excuses

In “De Tijd” van zaterdag 2 april droeg de marktencolumn Ms. Market van Ilse De Witte de titel Bullebakken. Hierin komt zij er op terug waarom analisten blijkbaar niet graag verkoopadviezen geven.
De excuses die werden gebruikt om niet mee te werken aan het artikel van 26 maart waren:

  • Ik ben net terug uit verlof, en heb stapels werk in te halen.
  • Klanten die op eigen houtje hebben gekocht, zouden het niet appreciëren als wij aanraden die aandelen te mijden.
  • Het ligt gevoelig bij bedrijven, dat begrijpt u wel

En als laatste, in mijn ogen ook de meest geloofwaardige:

  • Een negatieve analyse vergt evenveel studie en tijd als een positieve analyse, en daarvoor komen wij handen tekort.

Dit klopt ook, het is inderdaad minstens evenveel werk. Sterker nog, bij een analyse voor aankoop hou je op meerdere punten in je waardering rekening dat je genoeg veiligheidsmarge neemt. Bij verkoopadviezen moet je veel nauwkeuriger zijn, want te laag aankopen is oke, te laag verkopen is zonde, daarentegen is niet verkopen vaak nog erger.
Nu langs de andere kant, als een financiële kwaliteitskrant zoals De Tijd of het Financieel Dagblad aan mij moest vragen wat mijn verkoop kandidaten zijn, is mijn enige vraag, tegen wanneer wil je ze hebben? Kan de toorn van de bedrijven dan wel opwegen tegen de gratis reclame die je dan krijgt?

Analisten zijn positieve mensen

Analisten zijn niet graag negatief over bedrijven. Het bewijs zit in het verschil tussen de koop- en verkoopadviezen die worden uitgegeven.
Voor de volledigheid ben ik het verschil even gaan opzoeken. De informatie heb ik bekomen van Analist.be ( deze site geeft een duidelijk sorteerbaar overzicht per markt, vermits ik de data niet zelf heb samengesteld kan ik niet garant staan of deze ook 100% correct is)

Veel meer koop dan verkoop adviezen

Op Euronext Amsterdam staan momenteel 105 verkoopadviezen genoteerd ten opzichte van 400 keer “houden” en 611 koopadviezen.
In Brussel vinden we 39 verkoopadviezen tegenover 147 keer houden en 230 koopadviezen. Op slechts 7 aandelen is consensus verkopen (meer verkoopadviezen dan aankoopadviezen) waarbij 3 van deze 7 aandelen maar 1 analyse bij hun naam hebben staan, ik hoef U niet te vertellen dat dit “kleintjes” zijn. Daarnaast zijn er nog 19 waarvan het gemiddelde komt op houden, en maar liefst 67 aandelen waarvan de consensus kopen is.
Was het maar zo makkelijk. Ik kan met de beste wil van de wereld en de meest roze bril op mijn neus niet aan 67 bedrijven komen die ik zou willen kopen.

Analisten zijn bang.

Heeft Ilse gelijk, zijn analisten bang van de bullebakken van bedrijven? Wat zou anders de reden kunnen zijn dat er 4 enkel anoniem wilden meewerken? Waarom zijn ze bang? Wat kunnen deze bedrijven doen om deze analisten bang te maken?
In theorie mogen ze geen informatie extra, of vroeger, geven aan de analisten. Wat houden zij dan van macht over deze analisten en onafhankelijke beleggingsbladen?

Bij banken en zakenbanken kan het zijn dat het bedrijf ook klant is. Ik begrijp dat ze hun eigen klanten niet tegen hun kar willen rijden. Misschien zou deze bank zich moeten onthouden om eender welke uitspraak te doen over hun eigen cliënt, zowel positief als negatief.

Of is het omdat de beleggers niet graag slecht nieuws horen?
Analisten zijn ook maar mensen en mensen gaan van nature niet graag tegen de stroom in, en willen geliefd worden.

Een verkoopadvies is meer waard dan een aankoopadvies

Wanneer het nodig is, geef ik wel een verkoopadviezen. Van bullebakken ben ik niet bang. Ik wil echter wel graag geliefd zijn, maar dit dan voor mijn eerlijke adviezen, en niet omdat ik gemakkelijk en meegaand ben.

Wat we leren uit deze materie is dat de waarde van een verkoopadvies veel hoger is dan de waarde van een koopadvies.

Facebook en Twitter, sociale media voorspellen de beurs

De jongste tijd valt er weer veel te lezen over hoe sociale media de beurs voorspellen.

Laten we beginnen bij het begin. In oktober 2010 kwam er het eerste bericht dat Twitter de beurs kan voorspellen.
Het betreft een studie van de Belgische professor Johan Bollen. Deze heeft aan de Indiana University in Bloomington USA een thesis geschreven waaruit dit blijkt.

Het beurssentiment meten op Twitter

Johan Bollen is professor computerwetenschappen. Samen met zijn team hebben ze software geschreven die de gemoedstoestand meet en voorspelt via sociale media.

Er werden bijna 10 miljoen Twitter berichten van 2008 gemeten en aan de hand van de gemoedstoestand die deze per dag als resultaat gaven ging men kijken wat de relatie was met de koers van de Dow Jones. De gemoedstoestand blijkt de beurs te voorspellen 3 a 4 dagen op voorhand.

De voorspellingen blijken ook zeer accuraat, niet minder dan 86,7% van de tijd was deze juist.
Derwin Capital Markets uit Londen zou deze maand een hedgefonds lanceren gebaseerd op de algoritmen uit de studie. Het fonds zou 25 miljoen Britse Pond (zon' 28,4 miljoen Euro) groot zijn.

Vorige maand werd een nieuwe studie van Arthur O’Connor, een doctoraatsstudent aan de Pace University, bekend. Deze studie in samenwerking met Famecount.com, een bedrijf gespecialiseerd in analyse van sociale media, verbindt de populariteit van een merk met de prijs van het aandeel op de beurs. Deze relatie is getest op 10 en op 30 dagen, en bleek bevredigende resultaten te geven. Het betrof wel enkel de merken Starbucks, Nike en Coca Cola. De studie hield rekening met Facebook Like, Twitter Follower en Youtube View, deze geven de populariteit weer op de betreffende media.
Deze studie was enkel een voorafgaande kleine studie van een groter geheel. De studie zal ook worden gedaan op een veel ruimer gamma van aandelen. Er wordt ook gekeken of er een relatie bestaat met andere economische data en indicatoren.

Beleggen via trends in zoekopdrachten

In het verleden werd er ook even veel commotie gemaakt over beleggen op basis van trends in zoekopdrachten. Voor het publiek is het hier stil rond geworden.

Er zijn echter traders die gebruik maken van algoritmen gebaseerd op deze trends, en aan de hand van deze automatisch beleggen.

Op al bovenstaande heb ik toch enkele opmerkingen.

Laat ik beginnen met deze, wanneer er meer en meer belegd zou worden met gebruik van deze algoritmen creëert men een zelf bevestigende voorspelling (selffulfilling prophecy klinkt toch beter).

Er wordt ook een soort van vicieuze cirkel gemaakt. Publiek heeft aandacht voor bedrijf X, de algoritmen komen in werking en de traders beginnen te kopen. Resultaat de koers stijgt, maar dat is niet het enige gevolg. Door de stijgende koers krijgt het ook meer aandacht in de financiële pers en van beleggers. De populariteit stijgt nog meer, wordt er dan weer gekocht?

Wanneer de trend keert, worden deze aandelen automatisch verkocht. Met andere woorden iedereen holt tegelijkertijd naar de uitgang. We weten allemaal wat dat betekent voor een beurskoers.

De algoritmen, zijn deze snel genoeg aanpasbaar. Op het internet verandert alles bijzonders snel. Net iets meer dan 2 jaar geleden (oktober 2008) piekte MySpace, nu hebben ze in de maand januari 2011 alleen meer dan 10 miljoen bezoekers verloren, en praat eigenlijk niemand er nog over. Het is al Facebook en Twitter wat de klok slaat.

Worden de algoritmen aangepast nadat men merkt dat het niet meer werkt? Of gaat men constant personeel in zetten om alles te blijven volgen?

Wat als de sociale media wordt vervangen door een ander internet fenomeen? Eén waarop men geen computer kan loslaten om voorspellingen te doen?

Stel dat ze de trend kunnen voorspellen, en dat wil ik nog wel geloven, wat is dan het extra rendement dat ze kunnen behalen?

Als ze de trend bepalen, kunnen ze dan ook zien of dit een duurzame trend is? Of is het misschien even een kleine tijdelijke opleving?

Stel dat de trend inderdaad stijgend is, maar dat de stijging beperkt blijft tot 2%. Ik hoor U al denken, 2% meermaals per jaar kunnen maken is ook een mooi rendement. Maar je houdt die 2% niet, het hedgefonds moet ook transactiekosten, beurstaksen en dergelijke betalen. Bovendien moeten alle personeelsleden nog een loon krijgen, alsook de kosten van de burelen, servers,… En dat allemaal in de veronderstelling dat het al 2% zou zijn, als het minder is leggen we er aan toe.
Wat zal uiteindelijk het extra rendement zijn? Of maken we alleen de broker rijk?

LTCM is al vergeten

En als laatste, is iedereen Long Term Capital Management reeds vergeten?

LTCM bestond uit een groep geniale traders. Ook zij hadden wiskundige methodes ontwikkeld om de beurs te verslaan. Voor een redelijk lange tijd is hen dat ook gelukt, tot op een gegeven moment het niet meer werkte.

Het heeft niets gescheeld of deze genieën hadden het hele financiële systeem omver laten vallen.
Ik moet steeds terug denken aan de uitspraak van John Maynard Keynes: “Markets can remain irrational a lot longer than you and I can remain solvent.” ( De markten kunnen veel langer irrationeel blijven dan jij en ik solvabel).

Eigenlijk is beleggen aan de hand van sociale media niet meer dan proberen een manier te vinden om munt te slaan uit behavioral finance (de beurs verklaren aan de hand van emoties). Beleggen aan de hand van deze gaat het effect enkel nog versterken.

Bovendien verklaart behavioral finance vooral waarom beleggers steeds opnieuw dezelfde fouten maken en kudde gedrag vertonen.

Ik hou het op value investing, het systeem dat al meer dan 100 jaar zijn nut bewijst.

Wat is de waarde van goud?

Goud, en meer nog de waarde van goud is voor mij steeds een raadsel geweest.

Wat bepaalt de waarde van goud?

Ik weet niet of je al eens hebt geprobeerd om dit op te zoeken? Ik heb het wel gedaan. Wanneer je dit ingeeft in Google krijg je in het Nederlands 1.760.000 resultaten, in het Engels zijn dit er 279.000.000. Uiteraard ben ik deze niet allemaal gaan bekijken, maar op de eerste 10 pagina's in elke taal krijg je geen antwoord.
De prijs van goud kom je wel vaak tegen, maar dat is niet hetzelfde. De prijs is afhankelijk van vraag en aanbod, de waarde verandert niet door dit gegeven.

Kent iemand de werkelijke waarde van goud?

Kent dan werkelijk niemand de waarde van goud? Roland Van der Elst ( professor en schrijver van talrijke boeken over beleggen, alsook 25 jaar lang de drijvende kracht achter de VFB – Vlaamse Federatie van Belegingsclubs) zegt in een interview in De Tijd van niet.
Ik moet hem hierin volgen, en zelfs al is er een enkeling die het toch zou kennen, hij houdt het angstvallig geheim.
Wat je wel veel tegenkomt wanneer je deze zoekopdracht ingeeft, zijn mensen die beweren de richting van de goudprijs te kennen. Het is een opbod van hogere prijzen.
Ik ben blij dat ik mij hierover geen zorgen moet maken. De waarde van goud kan mij gestolen worden.

De mening van Buffett over goud

Dit artikel is naar aanleiding van een 3 uur durend artikel op CNBC met Warren Buffett. Hier komt het punt dat Warren Buffett maakte.

Voor Buffet zijn er 2 type beleggingen. De eerste is een belegging die iets oplevert. Die een rendement heeft zoals bijvoorbeeld bedrijven, boerderijen en vastgoed. Wanneer je hierin investeert heb je op regelmatige basis iets dat je terug krijgt, zoals dividenden, winsten, huurgeld,….

Het andere type belegging is iets dat je koopt, in de hoop dat je er in de toekomst meer voor zal terugkrijgen. Hieronder valt ook een belegging in goud.
Maar iets kopen, in de hoop dat later een ander je er meer voor betaalt, is speculeren.
En laat dat nu net iets zijn waar ik met deze blog afstand van wil nemen.

Buffet gaat nog verder. Wanneer men al het goud in de wereld zou samensmelten tot 1 grote vierkant zou deze 20 meter lang, 20 meter breed en 20 meter hoog zijn. De waarde van deze kubus is 7 biljoen dollar (5,07 biljoen Euro). Voor dit geld kan je al de landbouwgrond in Amerika kopen + 7 keer Exxon Mobile en nog een biljoentje overhouden om uit te geven.

Vertaald naar Europa is dit bijna 2,5 x alle bedrijven in de Eurostoxx 50 ( de 50 grootste Europese bedrijven zoals Total, Siemens, Santander, Telefonica, Sanofi-Aventis, BNP Paribas, BASF,…). Zoals Buffet zei, welke van de 2 zou je kiezen?

Een blok goud in je tuin die mooi glimt, maar ook dik in de weg staat, of 2 keer alle grootste bedrijven van Europa bezitten en nog 1 biljoen euro om uit te geven?
Voor mij is de keuze snel gemaakt.

Waarom zou je goud kopen?

 Volgens Warren Buffet is goud kopen enkel om in te spelen op angst. Angst voor inflatie, oorlog,… Toegegeven goud is uiterst compact, draagbaar en door iedereen aanvaard als betaalmiddel. Maar zolang we niet op de vlucht moeten en onze beschaving niet ten val komt, zie ik niet direct reden om goud te kopen. Bovendien als onze beschaving ten val komt ben ik liever eigenaar van grond dan van goud. Bewerkte grond kan je voorzien van eten, goud kan dat enkel als je een ander vindt die het voedsel ervoor wil ruilen.

Voor mij zijn er andere opties om je in te dekken tegen inflatie, zoals ik al schreef in mijn eerdere blogpost Hoe je vermogen beschermen tegen inflatie.
Mijn persoonlijke voorkeur gaat uit naar vastgoed. Zeker wanneer de huurcontracten geïndexeerd worden, en de rente van de schulden vast is op 20 jaar. Laat dan inflatie maar zijn werk doen. Duur geld lenen en goedkoop geld terugbetalen.

Goud = geld

Goud is eigenlijk een vorm van geld. Net zoals de wereldmunten ten opzichte van elkaar schommelen, schommelen deze munten ook ten opzichte van goud. Het enige verschil is dat men goud niet kan bijmaken ( in de middeleeuwen hebben ze dit nochtans geprobeerd), waardoor deze een stabielere waarde heeft. Maar wanneer de goudprijs stijgt is het niet het goud dat stijgt, maar de munt waar je de prijs in uitdrukt, die daalt.

Met bedrijven is dit net iets anders, wanneer de waarde van het geld daalt stijgt de prijs van het bedrijf, maar dat hoeft niet de enige reden te zijn. Het bedrijf kan ook meer winst (cashflow) genereren, groeien,…

Kortom goud is geld, maar geld dat over heel de wereld aanvaard wordt en dat niet het risico loopt om waardeloos te worden door een faillissement van een land. Maar zolang je zelf niet moet verhuizen is er geen reden om veel goud te bezitten. Een huis of een bedrijf zal na het faillissement van een land nog steeds waarde hebben. Het zal waarschijnlijk in een andere munt worden uitgedrukt.

Zolang er geen manier is om de waarde van goud te berekenen, ben je aan het gokken. Ik weet niet hoe het met U zit, maar gokken heeft mij tot op heden nog geen geld opgeleverd.

Holdings als alternatieve belegging voor fondsen

EDIT: Er zijn reeds twee artikels volgend op deze geschreven. Het meest recente kan u hier vinden:

Holdings het alternatief voor fondsen

Verschillende studies hebben aangetoond dat het bijna onmogelijk is om fondsen te vinden die de index verslaan op lange termijn. Er zijn fondsen die het kunnen voor enkele jaren. Wij moeten deze dan wel kunnen vinden en op tijd kopen en verkopen. Met deze strategie zullen al onze extra winsten ( als we al succesvol zijn) opgegeten worden door de in en uitstap kosten van de fondsen.

75% van de fondsen presteren slechter dan de index

Studies van Morningstar melden dat in 2008 75% van de fondsen slechter presteerden dan de index. In 2007 was dit 57%. Met andere woorden is het niet makkelijk om het juiste fonds te kiezen, je hebt minder dan 1 kans op 2 dat je juist kiest.

Ook een studie van Eugene Fama ( van de Efficient Market Theory) en Kenneth French wijst aan dat over 23 jaar alle fondsen gemiddeld 0,8% slechter presteren dan de markt. Naar mijn mening zijn alle fondsen samen zo goed als de markt.

De slechte prestaties zouden te wijten zijn aan de kosten van de fondsen.

Mij lijkt een studie zoals bovenstaande echter zeer moeilijk om uit te voeren. Slecht presterende fondsen worden vaak stopgezet, of samengevoegd met goed presterende fondsen. Survivorship bias (resultaten worden positief vertekend doordat enkel de goede fondsen blijven bestaan over een lange periode, al de fondsen die zijn stopgezet of opgeslokt worden niet mee opgenomen in de studie) lijkt in een studie van zo'n omvang onvermijdelijk.

Laten we er echter van uitgaan dat het geheel aan fondsen op langere termijn maar 0,8% slechter presteren dan de index. Als fondsenbelegger zal je toch steeds slechter presteren dan al deze fondsen samen. Het is onmogelijk om ze allemaal te kopen zoals ik vorige week heb gemeld heeft enkel KBC er meer dan 1500. Daardoor moet je kiezen, en je hebt minder dan 50% kans om een goede te kiezen. Toch zullen we verder rekenen met maar 0,8% slechter dan de index.

Fondsen presteren slechter dan de index, maar hoe presteert de index?

Hierover heb ik zelf een klein vergelijk gemaakt met de indexen welke voor de rest van de post relevant zijn.

Data zijn steeds genomen begin februari. Respectievelijk 2011, 2006, 2002 en 2001.
De data op 9 jaar zijn opgenomen omdat Euronext 100 pas bestaat sinds 2002 en ook de Holding Henex past noteerde vanaf maart 2002.

Gegevens

Verder in mijn kleine studie heb ik 10 Belgische holdings geselecteerd. Van al deze heb ik op dezelfde datums hun koers genoteerd. Voor GBL en NPM is er rekening gehouden met de splitsing van het aandeel, net als bij Bois Sauvage de reverse split in rekening is gebracht. Hieronder vindt U de gebruikte gegevens.

Om een belegging in deze holdings te kunnen vergelijken met de indexen heb ik een virtuele portefeuille gemaakt met € 10.000 evenredig verspreid over de 10 holdings ( ofwel € 1.000 per holding). Voor vergelijking van 10 jaar is dit dan een totaal van 9.000 €.

Resultaten

De indexen vertonen over de hele lijn negatieve rendementen.
Op de laatste 5 jaar was het rendement van de holdings ook negatief. Ze presteerden wel bijna 3 keer beter dan de beste index! En zelfs bijna 6 keer beter dan de slechtste.

Zowel op 9 jaar als op 10 jaar laten de holdings een positief rendement zien terwijl de indexen allemaal negatieve rendementen noteren.
De holdings presteren op lange termijn tussen de 5% en de 8% beter dan de indexen. Met andere woorden de holdings kloppen de fondsen met minimaal 5,5%

Rendementen van de holdings

Voor de volledigheid nog even de tabel met het rendement van alle holdings op 9 jaar. Dit om aan te tonen dat op 1 holding na ze allemaal beter presteren dan de index. Een actief beheer loont dus wel. Wil dit dan zeggen dat de bestuurders van de holdings betere beleggers zijn dan de fondsbeheerders? Of maken ze vooral het verschil in de kosten voor de belegger?

Verder moeten we ook nog rekening houden met de dividenden. Brut gerekend kom ik op een gemiddeld dividend van 2%. Dit maakt het rendement van de fondsen 6,79% per jaar in de periode 2002-2011.

Zorgen de holdings voor voldoende spreiding?

Zijn deze holdings risicovoller dan fondsen? Is de portefeuille van de belegger dan wel voldoende gespreid met maar 10 aandelen?

Hieronder vindt U een lijst met de sectoren waarin we met deze 10 aandelen onrechtstreeks zouden beleggen:

  • Bouw
  • Baggerbedrijven
  • Bank
  • Vermogensbeheer
  • Vastgoed
  • Private Equity
  • Grondstoffen
  • Energie
  • Drank
  • Scheepvaart
  • Media
  • Distributie
  • Retail
  • Voeding
  • IT
  • Technologie en hardware
  • Halfgeleiders
  • Farma
  • Biotech
  • Telecom
  • Consumptiegoederen
  • Metaal

Ook de bedrijven waarin zij beleggen zijn zeker geen onbekende namen. Een kleine greep uit het assortiment.

Total, Suez, Iberdola, Pernod Ricard, Lafarge, Group Flo, M6 televisie, Exmar, Colruyt, Delhaize, Danone, B&W, Deceuninck, Petit Forrestier, Econocom, Unit 4, Hewlett Packard, EVS, Arcadis, Imtech, KPN, Accel Group, Royal Dutch Shell, Nestlé, Unilever, E.on, Sanofi-Aventis, Ageas, France Telecom, Samsung Electronics, Bank Degroof, Bank van Breda, Bank Delen, Berenberg Bank, Neuhaus, Recticel, Ter Beke, Heineken, DEME, Leas invest Real Estate, Sipef,…

Zoals U ziet is dit een prachtige selectie van bedrijven. Over spreiding hoeven we ons geen zorgen te maken.

Een bijkomend voordeel voor de Belgische belegger is dat we via deze holdings de dubbele belasting op dividenden kunnen uitschakelen.

Al deze informatie dient hoofdzakelijk om U als belegger kritischer te maken ten opzichte van fondsen. Er zijn goede en ook makkelijke alternatieven beschikbaar.

 

Lees ook de update hier

Een beleggersvereniging is extreem waardevol

Bent U al lid van een beleggersvereniging? Zoniet, lees dan snel hieronder waarom je dit wel wilt worden!

Waarom lid worden van een beleggersvereniging?

Om te beginnen de meest voor de hand liggende, maar ook belangrijkste reden. Beleggersverenigingen zijn opgericht voor ons, de particuliere beleggers.
De vereniging bestaat dan ook uit gelijk gestemde zielen, we hebben allemaal hetzelfde doel. Enkel onze methodes (fundamentele vs technische analyse,…) kunnen verschillen, maar komen bij deze verenigingen allemaal aan bod.

Het voornaamste doel van beleggingsvereniging is onafhankelijke informatie bezorgen aan zijn leden.
Dit doen ze op verschillende manieren.

Bedrijfsbezoeken

Eén van de mooiste manieren vind ik persoonlijk het organiseren van bedrijfsbezoeken.
Een kijkje nemen achter de schermen van het bedrijf. Het bedrijfsproces doorlopen, zien hoe iets wordt geproduceerd, verpakt, de logistiek,marketing,… Uiteraard kan nooit alles worden bekeken omwille van veiligheid en het beschermen van bedrijfsgeheimen.
Bij de meeste van deze bedrijfsbezoeken heb je als belegger ook eens de kans om een vraag rechtstreeks te stellen aan iemand van het management en/of de CEO op een meer informele manier dan op de jaarvergadering. Persoonlijk vind ik dat wanneer een CEO tijd maakt voor de gewone beleggers dit veel zegt over zijn mentaliteit, en het respect voor de “kleine” aandeelhouders.

Info Avonden

Verder organiseren ze ook nog info-avonden, tot zelfs hele dagen. Zo heeft de VFB een heuse VFB happening in het begin van het jaar, en in september “De dag van de Tips”. Deze dagen bestaan dan uit een hele reeks voordrachten gegeven door economen, analisten en bedrijfsleiders. Verder worden er nog workshops georganiseerd en is het mogelijk een bezoekje te brengen en praten met mensen van de aanwezige bedrijven.
In Nederland is er een gelijkaardig evenement dat de naam “Dag van de Belegger” draagt.
Deze dagen zijn zeker de moeite om te bezoeken, als het al niet voor bovenstaande is, dan misschien wel om in contact te komen met mensen met dezelfde interesse.

Magazines

Een andere manier om informatie tot bij hun leden te krijgen zijn hun eigen magazines.
De frequentie en opbouw kunnen verschillen tussen de verschillende verenigingen, maar ze staan allemaal boordevol interessante informatie zoals interviews met economische experten en bedrijfsleiders. Verder vinden we nog fundamentele en technische analyses van bedrijven, informatie over grondstoffen, obligaties, ETF,…

Onderrichten van beleggers

Een tweede doel is het onderrichten en vormen van beleggers. Dit gebeurd hoofdzakelijk door het organiseren van cursussen. Zo zijn er cursussen fundamentele analyse, technische analyse, hoe online beleggen, opties, obligaties,…

Indien u geïnteresseerd bent in waardebeleggen, dan raad ik u uiteraard BeursLopers Waardebeleggen van A tot Z aan.
In de VS worden er zo ook al webinars georganiseerd. Een webinar is een online meeting waarbij de spreker live zijn voordracht kan geven en de kijkers hun vragen kunnen stellen. Voordeel hiervan is dat een verplaatsing wordt uitgeschakeld (met andere woorden, je kan in je luie zetel blijven zitten met de laptop op de schoot), en dat er oneindig veel plaatsen beschikbaar zijn die allen een goed zicht hebben op de presentatie. Daarnaast kunnen ze ook worden opgenomen om later te herbekijken. Misschien een tip voor onze verenigingen in Vlaanderen en Nederland.

Beleggers activisme

Een beleggingsvereniging kan ook actief optreden voor zijn leden. Zo kunnen zij collectief de belangen verdedigen van de individuele aandeelhouders. Ook kunnen ze uw stem uitbrengen op de algemene vergadering van een bedrijf.
De VFB doet dit niet vaak. De VEB (Vereniging van effectenbezitters) in Nederland doet dit wel regelmatig. Als lid neemt U gratis deel aan de collectieve acties.

Goedkoop

Als laatste krijg je ook nog kortingen op boeken, voordrachten,… uiteraard allemaal over beleggen.

En het beste van allemaal, je krijgt dit tegen een spotprijs.
Zo kost het lidgeld voor de VFB 35 € per jaar. Alleen de 10 magazines die ze hiervoor opsturen zijn dit meer dan waard.
Het lidgeld van de VEB is 70 €, maar hier krijg je dan ook 26 x het beleggingsmagazine “Effect”.
De American Associaton of Individual Investors ( AAII) rekent 29$ voor 12 magazines of 290$ om lid te worden voor het leven.

Je kan een overzicht van alle Europese verenigingen vinden op Euroshareholders, de overkoepelende organisatie van alle Europese beleggersverenigingen.

De Nederlandse VEB vindt U hier

De Vlaamse VFB kan U vinden door op deze link te drukken.

In de VS vind ik 2 verenigingen terug, de AAII en de Better Investing Community of NAIC.

Kortom, wanneer je actief bezig bent met beleggen, als beginner, gevorderde of als professional, de beleggingsverenigingen bieden een enorme waarde. Ik raad je dan ook aan om lid te worden.

Hoe je vermogen beschermen tegen inflatie

Inflatie is onvermijdelijk een deel van de oplossing tegen de huidige schuldencrisis van de overheden. Wat kunnen we als beleggers doen om ons te beschermen tegen inflatie? Waar vertrouwen we best ons geld aan toe?

Maar eerst:

Wat is inflatie?

Inflatie of prijsinflatie wordt op verschillende manieren gedefinieerd.
Volgens de Keynesiaanse visie is inflatie het gevolg van prijsveranderingen welke op hun beurt zijn veroorzaakt door veranderingen in vraag en aanbod.
De Monetaristen zien inflatie als een gevolg van de geldtoename.
De Oostenrijkse school stelt dan weer dat inflatie gelijk is aan de geldtoename.

Er worden verschillende vormen van inflatie waargenomen.
Kosteninflatie, deze kan optreden door gestegen kosten van grondstoffen, software, verhoogde loonkosten of zelfs geïmporteerde inflatie.
Naast de kosteninflatie hebben we ook nog de bestedingsinflatie. Veel vraag en weinig aanbod.

Voor ons beleggers maakt het niet uit welk van deze bovenstaande visies de correcte is. Waarschijnlijk is het een mix van alle drie.

Inflatie, kan men het bestrijden? En willen ze dat wel?

Reeds vele jaren zien we in de Westerse landen productie van goederen verdwijnen naar lageloonlanden. Dit heeft voor een zeer lange tijd er voor gezorgd dat de  prijzen van goederen voor ons niet even snel stegen.
Door de toegenomen industriële activiteiten in deze landen groeit de middenklasse, met bijhorende levensstandaard en uitgave patroon. De consumptie stijgt waardoor de prijzen stijgen, daarop stijgen de lonen met als uiteindelijk gevolg dat ook wij in de Westerse landen de goederen afkomstig uit deze landen duurder betalen. Wat op zich ook weer een opwaartse spiraal in gang zet in onze regio. Dit is dan de geïmporteerde inflatie.

Daarnaast hebben we nog de drukpersen die op volle toeren draaien. Zowel in de VS, Europa en andere Westerse landen. Dit om de economie verder te laten draaien. De toename van de geldhoeveelheid.

De overheden hebben om de banken te redden enorme schulden moeten aangaan. Voor de meeste overheden was dit bovenop hun reeds torenhoge schulden.  Welke uitweg hebben deze overheden om hun schulden te verlagen?
Ze kunnen besparen. Ze kunnen bijvoorbeeld hun eigen lonen verlagen, of minder ambtenaren tewerkstellen. In België kunnen we wel een overheid hier en daar missen, ministers en parlementen genoeg.
Ze kunnen ook besparen op andere uitgaven, zoals infrastructuur, gezondheidszorg, scholen,… maar dit is niet wenselijk, integendeel.
Ze kunnen ook hun inkomsten verhogen, met andere woorden meer en nieuwe belastingen heffen.
Beide zijn maatregelen waarmee geen enkele politicus zichzelf populair kan maken, en zal dan ook enkel gebruikt worden als het niet meer anders kan.

Inflatie daarentegen is voor de politiek de ideale oplossing voor de torenhoge schulden. Hoe meer inflatie, hoe minder zwaar dat de schuld weegt, want de inkomsten stijgen mee met de inflatie. Bovendien kunnen ze de schuld van de inflatie nog in iemands anders schoenen schuiven. Inflatie is een belasting voor de spaarder en een sluipmoordenaar voor uw vermogen.

Komt er hyperinflatie?

Wil dit dan zeggen dat ik geloof dat we een hyperinflatie zullen meemaken?
Neen, de gevolgen van hyperinflatie zijn niet wenselijk. Bovendien zijn de beheerders van de ECB en de FED zeer bedreven geraakt in het bestrijden van inflatie. Ik verwacht dan ook een redelijk stabiele maar structureel hogere inflatie. Ze zullen de dunne lijn bewandelen waarbij de inflatie nog economisch verantwoord is. De doelstelling van dichtbij, maar minder dan 2 % zullen ze officieel blijven gebruiken, maar achter de schermen zullen hogere cijfers de maatstaf zijn.

Hoe beschermen we ons vermogen tegen inflatie?

Wat we zeker niet mogen doen is beleggen in vastrentende producten zoals obligaties, spaarrekeningen,…
Zelfs inflatiegebonden obligaties zijn geen optie. De officiële inflatie zoals deze door de overheden wordt gemeten is steeds lager dan de echte inflatie. Te weinig energie en voeding in de korf, en teveel andere zaken die steeds goedkoper worden zoals computers, gsm,… zorgen voor een foute weergave van de inflatie.

Wat moeten we dan wel doen?

De meest gangbare manier is beleggen in grondstoffen. Goud, zilver, olie,aardgas, steenkool, …
Mijn persoonlijke voorkeur gaat uit naar grondstoffen die ook een voldoende economisch nut hebben. Goud bijvoorbeeld heeft minder economisch nut dan olie. Goud wordt niet opgebruikt en er zijn voldoende alternatieven voorhanden die goud kunnen vervangen in zijn economische toepassingen.
Een mooie gouden ketting voor de vrouw  zijn steeds een goede belegging. Een tevreden vrouw en een indekking tegen inflatie, wat kan je meer wensen? (De dames kunnen zichzelf verwennen, of hun man op deze manier overtuigen)

Schulden maken is een andere optie. Uiteraard geen schulden voor consumptie, maar de zogenaamde “gezonde schulden”. Schulden waartegenover iets met een duidelijke en (redelijk) stabiele waarde staat zoals bijvoorbeeld schulden om vastgoed te kopen.

Is vastgoed nu niet te duur?

Vind ik vastgoed dan niet te duur? Jawel, vastgoed is momenteel (te?) duur, maar ook de rente op uw lening is momenteel (te) laag, en deze 2 gaan steeds hand in hand.
Huurinkomsten zijn gekoppeld aan inflatie, en ook de onderliggende waarde van het vastgoed stijgt mee, de afbetaling voor de lening blijft echter hetzelfde. Hierdoor zal na enkele jaren het te duur betaald vastgoed nog steeds een bevredigende belegging zijn. Uiteraard dient men ook in deze situatie nog steeds zijn gezond verstand te gebruiken en geen te exuberante prijzen betalen. Prijs en rendement zijn onlosmakelijk verbonden. Hoe duurder je koopt hoe lager je rendement.
Is je budget te klein om zelf rechtstreeks in vastgoed te beleggen, zoek dan vastgoedaandelen of vastgoedbevaks, deze hebben ook steeds genoeg openstaande schuld om goed te beschermen tegen inflatie.

Aandelen van goede bedrijven!

Als laatste komen de aandelen in aanmerking die de gestegen kosten zeer makkelijk kunnen doorrekenen aan hun klanten. Als het dan nog even wil meezitten hebben deze bedrijven nog een stuk “gezonde schulden”.

Inflatie is ook al omschreven als een verschuiving van rijkdom, zie dat je aan de goede kant staat!

Denken als een eigenaar – Belegger of Investeerder?

Ben jij een belegger of een investeerder?

Beleggers komen in alle soorten en maten, en worden wel eens verward met speculanten. Of beter veel speculanten vinden zichzelf beleggers.
Door het woord investeerders te gebruiken wens ik hier duidelijk afstand van te nemen.

Via het internet is het mogelijk om binnen enkele seconden orders te plaatsen op de beurs. Je kan, als je het wil,dezelfde aandelen kopen en verkopen binnen enkele minuten.
Je kan dit doen zonder de hulp of tussenkomst van een andere persoon. Met andere woorden er is niemand om tegen je te zeggen “Zou je dit wel doen?”.
Ik geef toe, het is uiterst gemakkelijk en heeft gezorgd voor een enorme daling van de kosten voor beleggers.
Soms lijkt het echter zo dat er minder bij wordt nagedacht, dat er soms vergeten wordt dat het “spel” met echt geld wordt gespeeld.

Denken als een eigenaar

Met de titel van dit artikel, wil ik een oproep plaatsen om terug meer als een eigenaar te denken, wees een investeerder. Een aandeel terug te bekijken als wat het is, een bewijs dat je een stukje van een bedrijf bezit.

Denk als een eigenaar, dat is nogal logisch hoor ik je denken. Als je er bij stil staat is het ook heel logisch, en toch wordt het niet altijd toegepast. Stel je voor dat je zelf een winkel bezit en uitbaat waarin je wasmiddel maakt en verkoopt, de WasWinkel. Met welk wasmiddel zou jij dan je kleren wassen?

Juist, met “WasWinkel vloeibaar”.
Dit is heel logisch, en zie je ook alle dagen toegepast door eigenaars en uitbaters van allerlei bedrijven. Als je zelf loodgieter bent, herstel je zelf je leidingen, dan bel je toch geen andere loodgieter om thuis je toilet te maken.

Waarom wordt dit principe dan zoveel vergeten wanneer je slechts voor een deel eigenaar bent van het bedrijf? Of is het omdat je niet zelf dagdagelijks werkt in dit bedrijf?

Nokia of Apple van welk bedrijf wil jij eigenaar zijn?

Enige tijd geleden had in een discussie met een kennis. De discussie ging over Nokia. Mijn kennis vond Nokia heel erg ondergewaardeerd en kwam met allerlei argumenten waarom  je Nokia moest kopen. Zijn argumenten waren zeker niet zonder enige vorm van waarheid, en ook cijfermatig ondersteund. Tot ik hem vroeg, welke telefoon heb jij? (het antwoord kende ik al, een Iphone). Vervolgens vroeg ik hem waarom. Ik kreeg een uiteenzetting wat dat toestel allemaal kon en waarom dit beter was dan eender welke andere GSM op de markt. En wederom vroeg ik hem waarom, waarom een Iphone en geen Nokia?
Deze eigenaar van Nokia (zelfs al is het maar voor een heel klein deeltje) had niet zijn eigen product gekocht, maar een product van een concurrent.

Hier kan je 2 verschillende conclusies uit trekken.
Ofwel heeft deze persoon de foute telefoon gekocht en niet gedacht als een eigenaar.
Tweede mogelijkheid is dat hij de juiste telefoon heeft gekocht, maar niet de juiste aandelen.
Oké dit is een beetje kort door de bocht, maar je begrijpt mijn punt.

Als je een product koopt van een bedrijf X omdat dit beter is dan het vergelijkbaar product van bedrijf Y, kan je jezelf de vraag stellen of bedrijf Y het wel waard is om er een stuk van te kopen. Bedrijf X heeft een voordeel ( superieur product) wat hem de mogelijkheid geeft een hogere prijs te vragen, meer marge te genereren,… Bedrijf Y heeft dan verschillende keuzes. Ze verbeteren hun product met een hogere kost voor onderzoek en ontwikkeling tot gevolg. Of ze maken meer reclame, of ze verlagen de prijs van hun product om het verschil op die manier weg te werken. Eender welke oplossing, het kost de eigenaars marge en dus geld.
Van welk bedrijf zou jij liefst eigenaar zijn?

Koop aandelen niet tegen eender welke prijs

Uiteraard is dit geen pleidooi om aandelen te kopen van bedrijven tegen eender welke prijs, enkel en alleen op basis van hun producten.
Als de prijs van bedrijf X te hoog is, verlies je alle voordelen. Anderzijds kan de prijs voor bedrijf Y laag genoeg zijn om alle extra kosten te dragen en toch nog een mooie rendement te genereren op uw kapitaal inbreng.

Alle beslissingen tot aan- en verkopen van aandelen dienen gesteund te zijn op grondige analyse

Gek genoeg heb ik met dezelfde persoon enkele tijd later een gelijkaardige discussie gevoerd over Delhaize. Ik kwam hem tegen in een Colruyt winkel!